قلمکاری

"

پس از آنكه شهر اصفهان به پایتختی صفویان انتخاب شد هنرمندان و صنعتگران از اقصی نقاط ایران به این شهر روی آوردند و به تولید و عرضه محصولات مختلف پرداختند. یكی از این هنرها قلمكــار است. در این هنر با استفــاده از قالبهای ویژه كه هر یك نقـش و نگار زیبا و دلنشینی دارنــد نقش اندازی بــر روی پارچه صورت می گیرد. این هنر در عصر صفویه به اوج خود رسید. بدانگونه كه در این دوره بیشتر لباسهای زنانه و مردانه از پارچه های قلمكار تهیه می شد. این پارچه ها در آن عهد شهرت فراوان داشتند. نقشهای قلمكار در ابتدا شامل نقوش سنتی ایران همانند اسلیمی و گلهای چند پر مجلسی می شد كه از مینیاتور برگرفته می شد. اما در اواخر دوران قاجار با تحولی كه در نقاشی آن زمان به وجود آمد عده ای بر آن شدند تا نقاشی های عامیانه و مردمی رایج آن روزگار را نیز وارد قلمكار كنند و به جای استفاده از نقش های سنتی از نقوش مذهبی یا حماسی آن زمان در قلمكار استفاده كنند. بدین ترتیب پارچه های قلمكار قهوه خانه ای ابداع شد. در كنار این پارچه ها پرده های مذهبی نیز بوسیله هنرمندان قلمكار ساز بوجود آمد. پرده هائی از شرح جنگها و حماسه های ائمه اطهار بخصوص حماسه سالار شهیدان زینت بخش تكایا و حسینیه ها و مساجد شدند و قلمكارهای اصفهان در شهرهای دیگر نیز طالبان فراوان یافت شهرهای بزرگ و مهمی مانند شهر ری و یزد و كاشان و سیرجان و كرمان علاوه بر پرده های مذهبی و تصاویر قهوه خانه ای خریدار جانماز و سفره و رومیزی و دستمال و انواع لباس هائی شدند كه در اصفهان تهیه می شدند. با پیروزی انقلاب و تاسیس رشته های هنر در دانشكده هائی مانند دانشگاه فارابی، استادان سنتی این هنر مورد توجه قرار گرفتند و از تجربیات آنان بهره برداری گردید. از اساتید معروف و مشهور قلمكار ساز اصفهان مرحومین پورصناعی، گیاهی و عطریان هستند كه آثار آنان طی نمایشگاههای متعدد در معرض بازدید عموم قرار گرفته است.